ΠΕΡΙ ΓΑΛΑΚΤΟΣ. ΚΕΦ. ΞΕ'

Το γάλα έχει τρεις υποστάσεις· η πρώτη του ύδατος, ήγουν ο χουμάς οπού είναι νερόν, και αύτη είναι ψυχρά και κινητική, η β' είναι παχέα και συγκεραστή από την οποίαν γίνεται ο βούτυρος, η τρίτη είναι φλεγματώδης από την οποίαν ο τυρός γίνεται. Όταν ουν έχη το γάλα πολύν Ε8ν χουμάν, είναι άβλαβον, αμή, αν έχη πολύν τυρόν, φεύγε το, ότι γεννά την πέτραν. Το γάλα ακόμη βλάπτει τα γούλη και τα οδόντια και, όταν το πίης, πλύνον ύστερα με κρασόμελον το στόμα σου. Το γάλα είναι κινητικόν, παύει τον βήχαν. Αφού το πίης μη φάγης πλέον ούτε να πίης ή νερόν ή κρασίν, ούτε να κοιμηθής ή να περιπατήσης έως να χώνευσης. Και πίνε ολίγον και ας είναι από πρόβατα, ότι αυτό είναι το καλύτερον, έξω από γυναίκειον. Το β' είναι το βοδινόν, γ' το γίδινον και δ' το βουβάλικον. Είναι ωφέλιμον το γάλα εις τους γέροντας πλέον παρά εις τους νέους, διατί καθαρίζει την καταρροήν, αμή ας είναι νωπόν. Όταν το πίνης, βάνε μέσα ολίγον άλας ή μέλι ή ζάχαρην δια να μη πήξη εις τον στόμαχον και πίνε το νηστικός. Δια τους νέους και χολερικούς, οπού έχουσι καλόν στόμαχον, είναι καλόν, αμή βλάπτει τους γέροντας. Όταν δε τρώγης πράγματα ξυνικά ή οψάριον μη φάγης γάλα ολότελα. Το πηκτόγαλον πάλιν είναι το χειρότερον και μη το τρώγης δια τινά αιτίαν, διατί βαραίνει τον στόμαχον, ανεβάζει καπνούς εις την κεφαλήν, χοντραίνει το αίμα, αργεί να χωνευθή και κάμνει φλούσσον του σώματος. Ει δε και φάγης το καμίαν φοράν, τρώγε το εις τον αρχήν από όλα τα φαγητά πρωτύτερα, ει δε και φάγης το ύστερα ή ξερνάς το ή φθείρει τον στόμαχον και δίδει του μεγάλην βλάβην, διατί είναι πολλά κακοχώνευτον. Ο S. 189 Fr βούτυρος δεν είναι βλαβερός, αλλά ωφέλιμος μάλιστα εις τας πληγάς του στόματος και εις πρήσμα λαιμού, διατί είναι απαλαιτικός δια τούτο τον βάνουν εις όλα τα έμπλαστρα των πρησμάτων. Η κορφή του γάλακτος, οπού λέγουν οι ιταλοί κάβο ντε λάτε και το έχουσι δια εκλεκτόν φαγί και ευγενικότατον, σφάλλουσιν, ότι είναι καταπολλά βλαβερόν, διατί γεννά χοντρούς χυμούς, ανεβάζει εις την κεφαλήν την αναθυμίασιν και κατεβάζει το φαγί από τον στόμαχον αχώνευτον, αμή διατί είναι νόστιμον, το τρώγουσιν, αμή βάνουν και ζάχαρην ή μέλι και ούτως βλάβει ολιγότερον. Όσοι δε είναι γέροντες ή κακοστόμαχοι μη το τρώγουσιν, μόνον οι νέοι και εύρωστοι.