Das Alphabetum vulgaris linguae graecaePanagiotis Toufexis über Martin Crusius

Χχ Teilausgabe des ›Alphabetum‹, Buchstabe Chi

23 Artikel, 14 Querverweise.

Nur Belege mit Quelle von:
S. 298

χαίτη ἡ

  1. 628 χήτη, iuba equina. [1.173v ii χ]
    Bemerkung ›Mähne des Pferdes‹
    Quelle GH 10: ~, deß roß cantz, iuba equina. DONATOS

χαλινάρι τό

  1. 629 χαλινάρι, fraenum. [1.172v ii ≈ χ]
    Bemerkung ›Zaum, Zügel‹
    Quelle GH 10: ~, fraenum: aliâs σαλβάρι. DONATOS

χαμαικέρασον τό

  1. 630 χαμαικέρασο, fragum. [1.172v iv χ = 2.213r ii χ]
    Bemerkung ›Erdbeer‹
    Quelle GH 107: χαμαικέρασα, aerdbeer, fraga. Tunc comederat. Multa, in Peloponneso, ἐν τοῖς ὅρεσι. CALONAS
χαμιλαύχια * → καμηλαύκι, τό
χάνδρα → χάντρα, ἡ

χαντάκι τό

  1. 631 aχαντάκι, fossa, βόθρος, τάφρος, χαντάκιον. bτοῦ χάντακος, et χαντακίου, τῆς τάφρου. [1.172v iv χ]
    Bemerkung a›Abzugsgraben, Kanal‹ b›Graben‹
    Quelle ALEXANDROS 22.32: χαντάκη, τάφρον. [χαντάκι (564)]
  2. 632 χαντάκια, fossae. [2.213r ii χ]
    Bemerkung = 631a
    Quelle GH 71. ARGYRUS
S. 299

χαντζάρι τό

  1. 633 χαντζάρι, pugio. [1.172v ii χ]
    Bemerkung ›Dolch‹
    Quelle GH 15: ~, pugio, pugnale Italicè. DONATOS

χάντρα ἡ

  1. 634 χάνδρα, monile, ein pater noster, ex auro, vel gemmis. [1.172v ii χ]
    Bemerkung »›Halsband‹, ›Paternoster‹, aus Gold oder Perlen«
    Quelle GH 112: ~, monile, pater noster, ex auro, aut vitris. CALONAS
  2. 635 χάντρες, monile cum gemmis. V. χάνδρα. [1.172v iv χ]
    Bemerkung ›Halsband mit Perlen‹
    Quelle GH 12: ~, kexxenlin, cum margaritis. DONATOS

χαρταστάτι τό (?)

  1. 636 χαρταστάτι, pulpitum. [1.173r ii χ]
    Bemerkung ›Podest‹? (cf. Dasyp. »Pulpitum, Ein gerüst / oder brüge / cantzel. Ein erhoeheter stuol / daraiff man spiel treibet / redet / prediget.«) ▶ Lem. stammt aus der Beschreibung von Gegenständen im Arbeitszimmer des Cr. (marginale Randnotiz in GH 20 ›In meo Museo‹)
    Quelle GH 20. DONATOS

χαρτίν τό

  1. 637 χαρτὶν, charta, paryrus. [1.173r iv χ]
    Bemerkung ›Papierblatt, Papier‹
    Quelle GH 12. DONATOS

Siehe auch: πανίον, τό

χέζω

  1. 638 νὰ χέση, χέζειν. [1.173v ii χ]
    Bemerkung ›scheißen‹
    Quelle GH 18: νὰ χέσω, χέζειν. DONATOS

χειρομάντιλο τό

  1. 639 χερμάντιλο, facilet. [1.173v iv χ]
    Bemerkung ›Taschentuch, Einstecktuch‹: fnhd. ▶ Unterschiedliche Realisierungen von den beiden Informanten: dialektisch (Donatos) und ›Koine‹ (Calonas) (gilt für 639, 640)
    Quelle GH 12. DONATOS
  2. 640 χειρομάντιλο, facelin. [4.266v ii χ]
    Bemerkung wie bei Beleg 639
    Quelle GH 109. CALONAS

χειρόρτιον τό

  1. 641 χερόρτια, chirothecae. [1.173v iv χ]
    Bemerkung ›Handschuhe‹ (cf. Dasyp. »Cheirotheca, Ein hentschuch.«)
    Quelle GH 10. DONATOS; cf. G H 10: ~ πλέχθα, gelisamet haentschuch. DONATOS

χειροστέφανο τό

  1. 642 χειροστέφανο, Rhot corallin pater noster circa carpum, seu brachiale. [1.173r iv χ]
    Bemerkung ›rotes Paternoster aus Koralle, um das Handgelenk herum, oder als Armspange‹
    Quelle GH 17: ~, rhor coralle pater noster circa manus. DONATOS

χέρι τό

  1. 643 χέρι τοῦ λαβοῦτο, lautenkragen. [1.173v ii χ]
    Bemerkung ›Kragen der Laute‹
    Quelle GH 26: ~, kragen. DONATOS
  2. 644 χέρι τοῦ κουταλίου, stil deß löffels. [2.213v ii χ]
    Bemerkung ›Stiel des Löffels‹
    Quelle GH 75: τὸ χέρι, vel μανίκι, τοῦ κουταλίου, stil deß löffels. ARGYROS
χερμάντιλο * → χειρομάντιλο, τό
χερόρτιον → χειρόρτιον, τό

χεροῦλι τό

  1. 645 χεροῦλι, manubrium canthari. [1.173v iv ≈ χ]
    Bemerkung ›Griff des Kruges‹
    Quelle GH 47. DONATOS
χήτη → χαίτη, ἡ
χθενί * → κτένιον, τό (app. fon.)
χιδομάνδρι ‡ → αἰγομάνδρι, τό (app. fon.)

χιονίζω

  1. 646 χονίσει, ningit. [1.173v ii ≈ χ]
    Bemerkung ›es schneit‹
    Quelle GH 9: χονίσει, ningit. DONATOS

χιτών ὁ

  1. 647 χιτὼν, camisia, hemmet. [4.267r iv χ]
    Bemerkung ›Hemd‹
    Quelle GH 108. CALONAS; cf. GH 75: ὁχίτωνος, camiscia, haemmet. ARGYROS

Siehe auch: *δούλωμα, τό

χοιρμάνδρι * → χοιρομάνδρι, τό

χοιρομάνδρι τό

  1. 648 χοιρμάνδρη, suile. [1.173v ii χ]
    Bemerkung ›Schweinestall‹
    Quelle GH 49. DONATOS
    Kritischer Apparat -ι
χονίζω * → χιονίζω
S. 300

χοντρός

  1. 649 χοντρὸν μίτο, crassum filum. [3.223r iv χ]
    Bemerkung ›dicker Faden‹
    Quelle GH 51. DONATOS
χόρδα → χορδή, ἡ

χορδή ἡ

  1. 650 aχόρδες, fides, saiten. bχόρδα πρώτη, der gros brummer. Reliquae fides, δευτέρα, τρίτη, etc. [1.173v ii χ]
    Bemerkung a›Darmsaite, Musikinstrumentsaite‹ b›die grobe Saite der Geige‹ (Grimm, s.v. brummer)
    Quelle aGH 26: ~, fides, saiten. DONATOS; cf. GH 26: ξόρδοσε [lege -ωσε] τῆς χόρδαις [lege τὶς χόρδες], ἐγὼ ξορδώνω τῆς χόρδαις [lege τὶς χόρδες ], ich richt die saiten. DONATOS bGH 26: τὴν πρώτην χόρδαν, der gros brummer. Reliquae fides, δευτέρα, τρίτη, etc. DONATOS

Siehe auch: ἐξορθώνω

χρυσάφι → ξύμπλασμα, τό
χρυσός → βλαττίν, τό
χτενί * → κτένιον, τό

χυτός

  1. 651 χιτὸ, ein schon stuck tuchs. [1.173v ii χ]
    Bemerkung ›ein schönes Stück Tuch‹ ▶ vgl. ngr. Triant χυτό ›ρούχο που εφαρμόζει καλά‹
    Quelle GH 11. DONATOS

χωνί τό

  1. 652 χωνὴ, infundibulum, traechter. [1.174v ii χ]
    Bemerkung ›Fülltrichter‹, ›Trichter‹
    Quelle GH 49. DONATOS

χώρα ἡ

  1. 653 χώρα, πολιτεία, κώμη, vicus. [1.175r iv χ]
    Bemerkung ›Stadt‹, ›kleine Stadt‹, ›Dorf
  2. 654 aχώρα, πόλις. bχωρίον, κώμη. [1.175r iv χ]
    Bemerkung a›Stadt‹ b›Dorf‹
  3. 655 χώρα, civitas. [2.213v ii χ]
    Bemerkung ›Stadt‹
    Quelle GH 76: ~, civitas. ARGYRUS
  4. 656 χόρα, πόλις. [2.213v ii χ]
    Bemerkung = 654a
    Quelle cf. GH 74: χόραν, πόλιν. ARGYRUS
  5. 657 χόρα, Vide χώρα. [2.213v ii χ]
χωρίδιον * → χωρίον, τό

χωρίον τό

  1. 658 aχόρια, villae. bχορίδια, villulae. [2.213v ii χ]
    Bemerkung a›Landhaus, Landgut‹ b›kleines Landgut‹
    Quelle aGH 76. ARGYRUS bGH 76. ARGYRUS
    Kritischer Apparat a χώ- bχω-